“Nitelikli Teknisyen İstihdamı Çözüm Projesi” BASPÖ (Basım Ambalaj Sanayi Proje Öğrencisi) Çalıştayı 15 Mayıs Çarşamba günü Marmara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi öncülüğünde düzenlendi
Teknik eğitim veren liselerin tanıtılması, özendirilmesi, yaygınlaştırılması ve itibarının artırılması amacı ile liseli gençlere sağladığı iş ve kariyer imkanlarının topluma doğru şekilde aktarılmasına yönelik “Nitelikli Teknisyen İstihdamı Çözüm Projesi” BASPÖ (Basım Ambalaj Sanayi Proje Öğrencisi) Çalıştayı 15 Mayıs Çarşamba günü Marmara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi öncülüğünde düzenlendi.
Çalıştay, ana paydaşlar olan İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü ve Basım Sanayi Eğitim Vakfı (BASEV) ile birlikte gerçekleştirilirken, ISO 27. Meslek Komitesi, Matbaa Eğitimi Mezunları Derneği (MEMDER), Karton Ambalaj Sanayicileri Derneği (KASAD), Etiket Sanayicileri Derneği (ESD), Anadolu Yakası Matbaa Ambalaj ve Tedarikçileri Derneği (MATDER) ve çeşitli sivil toplum kuruluşları tarafından desteklendi.
Çalıştay iki oturum olarak gerçekleştirildi. İlk oturumda, Marmara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Sibel Kılıç, İstanbul İl Milli Eğitim Müdür Yardımcısı Hüseyin Aydın, BASEV Yönetim Kurulu Başkanı Murat Demir, Marmara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cem Aydemir, ISO 27. Meslek Komitesi başkanı Emre Duran ve MEMDER Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Doğan Tutak, proje süreçlerini detaylı bir şekilde anlatarak katılımcıları bilgilendirdiler.
Çalıştayın öğleden sonraki ikinci oturumunda, Ekonomi Gazetecileri Derneği Başkanı Recep Erçin, ESD Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Murat Olcay, KASAD Genel Sekreteri, Erol Gül, İSO 27. Meslek Komitesi Üyesi Zekeriya Acar, Niyazi Bilir ve Mehmet Akif Kazmaz, paydaş ve destekleyici kurumlar adına konuşmalarını gerçekleştirdiler. Öğretmen, veli ve öğrencilerin soru ve görüşleriyle katkıda bulunduğu Çalıştay, sonuç bildirgesinin okunması ile sonlandı.
Prof. Dr. Sibel Kılıç BASPÖ projesinin Türkiye’deki teknik ve mesleki eğitimden alınan verimin en üst düzeye çıkarılarak nitelikli istihdamın sağlanması suretiyle sektörü niteliksiz istihdam probleminden kurtarmak; meslek erbabı olmaya özendirmek; nitelikli, maddi ve manevi yönden tatminkâr bir teknisyen istihdamı neticesinde ‘herkes üniversite okumalı’ sosyokültürel algı ve baskısını ortadan kaldırmak; teknik ve mesleki liselere ilginin artması sonucunda teknisyenliği tercih edenlerin dışında kalan, akademik başarısı yüksek öğrencilerin kendi alanlarındaki yüksek öğretim kurumlarını tercih etmelerini sağlamak; okul – sektör ilişkisini ve iletişimini en üst düzeye taşıyarak öğrencilerin yanı sıra eğiticilerin eğitiminin de sistemin bir parçası haline getirilmesi gibi amaçları olduğunu açıklıyor.
İstanbul İl Milli Eğitim Müdür Yardımcısı Hüseyin Aydın, “Mesleki eğitimde istihdam ve üretim ilişkisini güçlendirme çalışmalarımız var” diyor ve sanayi bölgelerine yakın, Anadolu’dan da öğrencileri çekecek, onlara barınma imkânı sağlayacak bölge okulları, alan okulları planladıklarını, aidiyet duygusunun artması için, tekstil teknolojisi, basım teknolojisi gibi okul isim değişiklikleri düşündüklerini açıklıyor. Aydın, BASPÖ Projesine her türlü desteği vereceklerini ekliyor.
İstanbul Sanayi Odası 27. Meslek Komitesi Başkanı Emre Duran, “BASPÖ Projesini bugüne kadar yapılanlardan çok farklı kılan bir yönü var” diyor ve şöyle devam ediyor: “Bu proje sektördeki tüm oyuncuları ve üniversiteyi bir koordinasyon içinde barındıran çok önemli bir proje. Bugüne kadar sektörde birçok çaba gördük ama bunlar bireysel çabalar olarak kaldı. Bireysel çabalar sürdürülebilir olmuyor ya da tüm sektörü kapsamıyor. Bu projede ESD, KASAD, MATDER, MEMDER gibi sektörün tüm ana paydaşlarını içeren bir proje olması nedeniyle çok kıymetli bir proje olduğuna inanıyorum ve ana paydaşların da üniversitenin akademik yanıyla takviye edildiğini düşündüğümüz zaman paha biçilmez bir sonuç alacağımızdan eminim.”
Marmara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Cem Aydemir, İŞKUR verilerine göre tüm sektörlerde Nisan ayındaki eleman açığının 230 bini bulduğunu, tüm sektörlerin %40 daha az elemanla çalıştığını belirterek, nitelikli insan gücü açığının nedenleri arasında gençlere iş beğendirmenin zorluğunu, sosyal medyanın kolay para kazanmayı özendirmesini, gençlerin kendi alanlarında iş bulamama korkularını vurguluyor.
Çalıştayın moderatörlüğünü de yapan Marmara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Doğan Tutak, Matbaa Eğitimi Mezunları Derneği (MEMDER) Başkanı olarak görüşlerini açıklarken, meslek lisesi, iki yıllık ya da dört yıllık meslek yüksek okulu mezunlarının aidiyet duygularını geliştirmek için dernek üyesi olmanın önemini vurguluyor.
“Ülkemiz için, basım sektörü için, geleceğimizin teminatı gençler için çok önemli gördüğümüz bu projede BASEV olarak yer almaktan çok büyük bir mutluluk duyuyoruz” diyen BASEV Başkanı Murat Demir, şöyle devam ediyor: “BASEV’e 2023 Nisan ayında başkan oldum ve başkanlığım dönemindeki en büyük hedefim; liselerden sektörümüze gelen öğrenci sayısını arttırmak. Çünkü inanıyorum ki bu hem sektörümüz hem ülkemiz için çok önemli. Cumhuriyetimizin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün ‘muasır medeniyetlerin üstüne çıkma’ hedefi var. Öte yandan Cumhuriyetimizin 100. yılına girdik. Türkiye Yüzyılında tam bağımsız, ekonomik tehditlerden korunmuş bir ülke yaratmak istiyoruz, ülkemizin refahını artırmak istiyoruz. Bunu ancak katma değerli ve sürdürülebilir üretimle yapabiliriz. Bunu ancak üretip dış pazara satarak yapabiliriz, ülkemizin refahını da öyle sağlayabiliriz. Bunun da en önemli faktörlerinden biri nitelikli iş gücü.”
Ekonomi Gazetecileri Derneği Başkanı Recep Erçin, medyada da nitelikli eleman açığı varlığına dikkati çekerek, “Teknoloji geliştikçe daha yetkin personel ihtiyacı artıyor” diyor. Erçin, ücret beklentilerini ve bazı sektörlerdeki düşük ücretleri gündeme getirerek, bu ücretlerle personel bulmanın mümkün olmayacağını vurguluyor; “Eğitim meselesi bir kalkınma ve verimlilik meselesidir” diyor.
ESD Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Murat Olcay, şunları söylüyor: “Bu konuda Etiket Sanayicileri Derneği olarak elimizden geleni yapacağımızı belirtmek istiyorum. Eğitim programlarının revize edilmesi, sektördeki yeniliklere uygun eğitimlerin sağlanması ve staj olanaklarının arttırılması gibi adımlar, iş gücü açığımızı kapatmada önemli bir rol oynayabilir. Sektör temsilcileri olarak gençleri doğru yönlendirerek sektörümüzde kariyer yapmanın cazibesini arttırmalıyız.”
KASAD Genel Sekreteri Erol Gül, ambalaj sektörünün küresel ve ulusal büyüklüğüne vurgu yaptığı konuşmasında, karton ambalajın yenilenebilir malzeme oluşuna ve sürdürülebilirliğine dikkati çekerek şunları söylüyor: “Yeni fabrikalar yapıyor, milyonlarca dolarlık makineler alıyoruz. Bunları kullanacak operatörlerin sayısı son derece kısıtlı ve yenileri yetişmiyor. Şimdiki son derece teknolojik makinelerde en az temel düzeyde eğitim almış, mekanik, elektronik, bilgisayar bilgisi olan kişilerin yetiştirilmeleri ve operatör olmaları gerekiyor.”
İSO 27. Grup Meslek Komitesi Üyesi Niyazi Bilir, “Güzel bir sohbetten çıktığımız yolun bir projeye dönüşmesi, Marmara Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Sibel Kılıç’ın derdimizle dertlenmesi benim için çok değerli” diyor. Nitelikli insan kaynağının bir milli mesele olduğunu vurgulayan Bilir, BASPÖ Projesinin sektör için bir can suyu projesi olduğunu belirterek, önerilerini dile getiriyor.
İSO 27. Grup Meslek Komitesi Üyesi Niyazi Kazmaz, şöyle diyor: “Önceki konuşmalardan şunu çıkardım: Ülkemizde 4300, İstanbul’da 450 civarında meslek lisesi var, 230 bin civarında öğrenci var, öğretmenler, sanayi işletmeleri, bilgi, teknoloji, tecrübe var; hatta yeterince, fazlasıyla var, her şey var, ilave kaynağı da ihtiyaç yok. Galiba eksik olan bir tek şey var, sistemi işletmek ve koordinasyonunu sağlayıp sorumluluk alıp iş yapmak. Sivil toplum kuruluşları da bunun için var. Burada BASEV sorumluluk aldı ve elini taşın altına koydu, bunu çok önemsiyorum.”
İSO 27. Grup Meslek Komitesi Üyesi Zekeriya Acar, “Okul sanayi iş birliği olmazsa bu projelerin başarı şansı olmuyor” diyor ve ekliyor: “Ne olursa olsun bir şeye başlamak en önemlisi. Gelişmiş ülkelerde ve bizde en büyük sorun insan kaynağı. Bu belirsizlik ortamında el becerileri, el sanatları, meslek liselerinin beceriye yönelik çalışmaları daha değer kazanacak.” Acar, Esenyurt’taki Metal Sanayi Meslek Lisesi mezunlarının %90’ının mesleklerine devam ettiklerini belirterek bunun örnek olmasını diliyor.
Toplantıda öğretmenler ve öğrenciler de görüşlerini dile getirdiler. Yüksek okulda açık öğrenim ve iş yerinde çalışma deneyimi, adil ücret öğrencilerin dile getirdikleri talepler arasındaydı.
Toplantı sonuç bildirgesinin okunması ve ana paydaşlara hediyelerinin takdimiyle sona erdi. Marmara Üniversitesi, Milli Eğitim Müdürlüğü ve BASEV ile BASPÖ protokolü belirlenerek imzalanacak, 10 Haziran’da yapılacak lansmandan önce BASPÖ projesine ilişkin detaylı içeriği kapsayacak bir kitapçığı hazırlanması için toplantı yapılacak.
